243 so với 13. Đó là số chính quyền địa phương trên cả nước có đặt riêng bộ phận chuyên trách phụ trách ứng phó khí hậu. 94,6% còn lại giao việc khí hậu kiêm nhiệm cho phòng lo chuyện rác thải hay vệ sinh, hoặc cho những tổ chức cách xa lĩnh vực môi trường như Cục Hành chính phúc lợi, Cục Xây dựng đô thị. Đây là nội dung trong báo cáo "Đề xuất cải tổ quản trị khí hậu địa phương nhiệm kỳ dân cử thứ 9" do Viện Nghiên cứu Chuyển đổi Xanh (녹색전환연구소) công bố ngày 6 vừa qua.
Trùng hợp là cùng một tuần. Ngày 8, Bộ Khí hậu, Năng lượng và Môi trường (기후에너지환경부) triệu tập phó thủ trưởng các chính quyền địa phương cấp tỉnh, thành trên cả nước về quận Yeongdeungpo, Seoul và đưa ra "Chiến lược thực hiện nhằm đạt trung hòa carbon ở cộng đồng địa phương". Bộ trưởng Kim Sung-hwan trực tiếp chủ trì cuộc họp.
Câu chữ được nêu làm tầm nhìn là "Trung hòa carbon 2050 do địa phương dẫn dắt". Chính quyền địa phương được xác định rõ là chủ thể thực hiện then chốt của trung hòa carbon, và không được đặt ở vị trí cơ quan tiếp nhận rồi thi hành chính sách.
Trong vòng một tuần, tuyên bố được đưa ra đồng thời thực tế cũng lộ ra.
Chiến lược thực hiện được xây dựng với nội dung chỉnh sửa hệ thống thực thi do địa phương dẫn dắt, tạo mô hình thực thi theo từng địa phương lấy 7 hạ tầng xanh làm trung tâm, và thiết kế lại nền tảng hỗ trợ cung cấp thông tin, tài chính và năng lực. Bảy nhánh hạ tầng xanh gồm năng lượng, chất thải, giao thông, nhà ở và tòa nhà, cộng thêm bể hấp thụ, thích ứng khí hậu, việc làm xanh. Ở năng lượng, bức tranh là tăng số làng tạo thu nhập bằng ánh nắng và gió, lắp điện mặt trời trên mái và ban công nhà ở, chung cư, còn khu vực đảo thì tách khỏi lưới điện, chuyển thành "đảo RE100" vận hành chỉ bằng năng lượng tái tạo.
Các lĩnh vực khác cũng có bức tranh khá dày. Đón đầu việc chôn lấp trực tiếp rác thải sinh hoạt bị cấm hoàn toàn vào năm 2030, sẽ tăng cơ sở đốt rác, sửa các nhà máy xử lý nước thải công cộng đã cũ, mở rộng cả cơ sở chuyển phân gia súc thành năng lượng. Ở những vùng xe buýt ít vào, chính quyền địa phương chủ trì đưa vào xe buýt điện và taxi điện gọi là đến, còn chính phủ trung ương lo trợ giá xe điện và hạ tầng sạc. Bảo hiểm khí hậu cho người lao động ngoài trời và nông ngư dân chịu nắng nóng, giá rét cũng được đưa ra mới.
Chuyện tổ chức cũng không bị bỏ sót. Bộ Khí hậu cho biết sẽ tổ chức lại "Liên minh hành động chính quyền địa phương vì trung hòa carbon" và dẫn dắt các địa phương đặt tổ chức chuyên trách trực thuộc người đứng đầu. Gộp Cục Môi trường lưu vực với Trung tâm hỗ trợ trung hòa carbon để theo dõi việc thực thi ở từng địa phương, giúp cải thiện những nhiệm vụ có tiến độ chậm. Thiết kế phản ánh vào đánh giá tổng hợp chính quyền địa phương để trao ưu đãi cho những nơi có thành tích cắt giảm tốt cũng được gắn kèm.
Phía viện nghiên cứu đề xuất luật hóa nghĩa vụ đặt bộ phận chuyên trách khí hậu ở mọi chính quyền địa phương, nhưng chiến lược của chính phủ dừng ở mức mở rộng và khuyến khích. Phần lớn phương án hỗ trợ tài chính cũng chỉ nằm ở những chữ xem xét và hỗ trợ. Quy mô tài chính cụ thể và nội dung sửa đổi luật, thể chế sẽ được phân định trong biện pháp tiếp theo.
Trường hợp cho thấy có tổ chức thì khác đi thế nào là quận Nowon, Seoul. Nơi này khởi đầu năm 2023 bằng Ban xúc tiến trung hòa carbon, và khi việc sửa luật năm 2024 cho phép đặt tổ chức cấp cục thì năm 2025 đã mở rộng thành Cục Trung hòa carbon. Dưới Phòng Đô thị trung hòa carbon trực thuộc, các tổ Quản lý năng lượng, Thành phố xe đạp, Trung tâm hỗ trợ kiến trúc xanh được bố trí theo từng lĩnh vực cắt giảm. Ở phía ngược lại là quận Mapo, nơi không có Ủy ban ứng phó khủng hoảng khí hậu riêng mà Ủy ban môi trường sẵn có làm thay việc đó, và ngay cả ủy ban ấy cũng chỉ họp một, hai lần một năm.
Trong 226 chính quyền địa phương cấp cơ sở, nơi có Trung tâm hỗ trợ trung hòa carbon là 42, ngân sách vận hành hằng năm trung bình khoảng 200 triệu won. Bộ Khí hậu cho biết sẽ tăng cường chức năng của trung tâm cấp tỉnh và cấp cơ sở. Hệ thống công khai chi tiết lượng phát thải khí nhà kính theo từng địa phương, việc áp dụng chế độ ngân sách nhận diện cắt giảm khí nhà kính ở địa phương cũng được đưa lên danh sách xúc tiến.
Lối đi cho phía người dân cũng được mở cùng lúc. Ủy ban ứng phó khủng hoảng khí hậu quốc gia trực thuộc Tổng thống ngày 7 thông báo đã mở phiên họp toàn thể Hội nghị công dân khí hậu tại Cheongju ngày 4 vừa qua và chốt ba chủ đề của năm nay. Đó là thúc đẩy doanh nghiệp cắt giảm khí nhà kính, tăng cường tuần hoàn tài nguyên theo hướng giảm đồ dùng một lần, đẩy mạnh giáo dục và sự tham gia để nâng ý thức công dân khí hậu.
Căn cứ Luật khung về trung hòa carbon và tăng trưởng xanh, 200 người được chọn có tính đến vùng miền, giới tính và độ tuổi sẽ viết và nộp bản kiến nghị chính sách từ nay đến cuối năm. Nếu Ủy ban ứng phó khí hậu thẩm định và thông qua, bản này sẽ được thông báo tới các bộ chủ quản và chính quyền địa phương, kèm theo đó là việc kiểm tra tình hình thực hiện.
Hiện các dự án khí hậu của chính quyền địa phương dựa nhiều vào các đợt tuyển chọn của chính phủ trung ương và trợ cấp ngân sách nhà nước. Nguồn tiền nằm ở trên mà người làm việc và tổ chức lại không có ở dưới, thì cụm từ địa phương dẫn dắt chỉ sống trong văn bản. Ngược lại, nếu quyền hạn, ngân sách và tổ chức cùng đi xuống thì không có lý do gì để trường hợp như quận Nowon dừng lại ở mười ba nơi.
Trong lúc bản kiến nghị của Hội nghị công dân khí hậu được soạn từ nay đến cuối năm, xin khuyên bạn thử một lần mở sơ đồ tổ chức trên trang chủ của từng chính quyền địa phương. Một phút là đủ để xác nhận phòng nào đang phụ trách việc khí hậu ở khu mình, là phòng vệ sinh hay Cục Xây dựng đô thị. Biết được một dòng đó rồi thì sẽ có điều để hỏi ứng viên trong kỳ bầu cử địa phương tới.
