Năm 1909, một người đàn ông bò lê băng qua mặt sông Duman đóng băng. Đó là cảnh đầu tiên của 「Harbin」. Máy quay né tránh quyết tâm của người anh hùng, nhìn thật lâu vào tấm thân đổ sụp trên băng.
Đây là phim truyện dài thứ sáu của đạo diễn Woo Min-ho. Phim ra mắt thế giới lần đầu ở hạng mục Gala của Liên hoan phim Toronto ngày 8/9/2024, và được chiếu tại rạp trong nước ngày 24/12 cùng năm. Hyun Bin đảm nhận vai Tham mưu Trung tướng Đại Hàn Nghĩa quân An Jung-geun, còn Park Jung-min, Jo Woo-jin, Jeon Yeo-been, Yoo Jae-myung, Lee Dong-wook chia nhau những gương mặt đồng chí. Việc đặt Lily Franky vào vai Ito Hirobumi là lựa chọn không vẽ kẻ thù thành quái vật.
Phần mở đầu không phải là bản ghi chép về chiến thắng. An Jung-geun đã không xử tử mà thả sĩ quan Nhật bị bắt làm tù binh là Mori Tatsuo, và Mori sống sót trở về đã dẫn quân đến pháo kích tiêu diệt toàn bộ các đồng chí. Những người còn lại nghi ngờ tung tích và tấm lòng của người lãnh đạo, còn ông khi trở về thì bị nghi ngờ về quyền chỉ huy.
Kẻ đã giữ niềm tin mà mất đi con người thì có thể làm gì nữa bằng niềm tin ấy. Bộ phim khởi đi từ đây.
Ngay điều kiện sản xuất đã là quy mô cho thấy phim sẽ gánh lấy câu hỏi đó. Kinh phí sản xuất là 30 tỷ won, và việc quay phim kéo dài sáu tháng, đi lại giữa Mông Cổ, Latvia và Hàn Quốc. Đoàn làm phim cho biết họ chỉ chọn những nơi có tuyết và giá lạnh để quay, nhiệt độ tại hiện trường có lúc xuống tới âm 40 độ. Đây cũng là tác phẩm đầu tiên của điện ảnh Hàn Quốc được sản xuất theo định dạng IMAX.
Phim thương mại xử lý sự thật lịch sử thì không chép lại sử liệu. Nó lấp đầy bằng gương mặt diễn viên những khoảng thời gian mà sử liệu để trống, mấy ngày băng qua sông và những đêm nghi ngờ lẫn nhau. Gương mặt được lấp đầy như thế đọng lại lâu hơn tranh minh họa trong sách giáo khoa. Đó là lý do lấy bộ phim này ra xem lại vào tháng 8, khi Ngày Quang phục vừa đi qua.
Khung hình đẩy sự lấp đầy ấy đi một cách trung thực. Máy quay của Hong Kyung-pyo nắm giữ đến cùng chất liệu của cánh đồng trắng và áo khoác đen, của gỗ cũ và đất ẩm. Giải Baeksang lần thứ 61 trao cho phim này giải Tác phẩm xuất sắc, trao Giải thưởng lớn hạng mục điện ảnh cho Hong Kyung-pyo, người phụ trách quay phim, và giải Quay phim - Ánh sáng của giải Rồng Xanh cũng thuộc về chính khung hình đó.
Cách bố trí nhân vật cũng thú vị. Ito Hirobumi được đặt ở đỉnh điểm của vở kịch nhưng mối đe dọa thực sự lại do Mori Tatsuo gánh vác. Khi dựng một cá nhân dai dẳng làm kẻ truy đuổi thay cho một cái tên vĩ đại, phim không để tuột khỏi tầm mắt sự thật rằng đế quốc vận hành thông qua con người. Hyun Bin, người tạo ra một An Jung-geun không hùng biện, đã nhận cả giải Nam diễn viên chính xuất sắc và giải Ngôi sao được yêu thích tại giải Rồng Xanh.
Cũng có điều đáng tiếc. Sau khi dày công chất chồng đến thế tính vật chất của mùa đông, lai lịch của từng đồng chí lại lướt qua mỏng manh. Những cái tên như Gongbu-in người cung cấp vũ khí, Choi Jae-hyung và Lee Kang những người chống đỡ tờ Daedong Gongbo, bị tiêu dùng ngắn ngủi trên màn ảnh so với tỷ trọng của nhân vật có thật. So với tham vọng địa lý kéo vào cả Bộ trưởng Tài chính Nga Kokovtsov và toán mã tặc nhà Thanh, mật độ nhân vật không theo kịp mật độ phong cảnh.
Thành tích cũng chuyển động theo khoảng cách đó. Sau khi ra rạp, phim đứng đầu phòng vé hai tuần liên tiếp và giữ vị trí số một tháng với 2,07 triệu khán giả trong suốt tháng 1 năm sau, nhưng số khán giả tích lũy cuối cùng dừng ở 4,91 triệu người. Điểm hòa vốn được biết là 6,5 triệu người. Nhìn theo phép tính của một bom tấn đặt cảnh xem lên trước thì đó là chưa đạt, nhìn theo phép tính của một bộ phim đặt gương mặt lên trước thì lại là chuyện khác.
Dù vậy, nhiệt độ mà bộ phim này để lại thuộc về những con người chao đảo chứ không phải bức tượng người anh hùng. Phim lịch sử càng tái hiện chính xác thì càng nhàm chán, càng cải biên kịch tính thì càng xa sự thật. 「Harbin」 chọn cách không động đến bộ khung của sự kiện mà cải biên những khoảng trống giữa các sự kiện, và lựa chọn đó nhìn chung đã thành công.
Từ sau khi lên Netflix vào tháng 4/2025, khán giả gặp bộ phim này trong điều kiện đã bỏ đi bóng tối của rạp và tỷ lệ khung hình IMAX ngày càng nhiều hơn. Dấu vết của việc gương mặt các đồng chí rốt cuộc bị đẩy ra phía sau không xóa được ngay cả khi màn hình nhỏ lại. Dù vậy, tiếng bước chân băng qua dòng sông đóng băng vẫn đọng lại rất lâu sau khi buổi chiếu kết thúc. Bộ phim này nắm giữ điều này, đã mất gì mà vẫn tiếp tục bước đi, chứ không phải đã làm nên điều gì.
